Usits e tradiziuns

Las tradiziuns da chalender èn quellas che vegnan festivadas a datas fixas u previsiblas durant l’onn. In pèr da quellas tradiziuns èn anticas, lur ragischs tanschan però darar pli enavos che en il temp medieval. Bain savens han ils usits che paran d’esser antics lur origin en il 19avel ubain perfin en il 20avel tschientaner. Singulas innovaziuns èn perfin naschidas pir suenter la Segunda guerra mundiala u anc pli tard.

Giuvens u main giuvens, tuts quests usits ans plaschan e nus ans participain activamain tar quels u che nus assistin sco aspectaturs. Las tradiziuns da chalender tutgan tar las differentas stagiuns sco las mintgilettas tar la primavaira.

Igl è dentant remartgabel che l’enviern è pli ritg dad usits che la stad, senza dubi perquai che la stagiun chauda era a ses temp occupada en la societad purila per la lavur ora sin il champ. Ozendi po la societad da temp liber sa permetter da celebrar las festas popularas era durant il temp da stad. Ils lungs dis envidan ad occurrenzas e festas ora en il liber.

Las festas popularas mainan ensemen e radunan la glieud. Ils novarrivads han l’occasiun da sa scuntrar cun ils indigens e dad avair invista en la vita locala. Giuven e vegl, ritg e pover, Svizzers ed esters sa diverteschan ensemen – activamain u passivamain – tar in spectacul tradiziunal. Tut quella glieud furma per intginas uras ina societad senza cunfins.

Las festas popularas mantegnan però era valurs dal passà. Silmain ina giada l’onn vegn per exempel servì ina tratga tipica, be perquai che la tradiziun prescriva quai. Dasper las tratgas tipicas datti era auters elements d’usits che vegnan dads vinavant da generaziun a generaziun: costums, ceremonias tradiziunalas, suns e tuns caracteristics e forsa perfin ina musica tradiziunala.

Uschia regordan ils usits a recepts da cuschinar che fissan uschiglio emblidads, els laschan reviver instruments da musica fitg rars ed els permettan da mantegnair chanzuns e sauts quasi svanids.